Sağlık Raporları Yönetmeliği Yayımlandı.

Sağlık Raporları Yönetmeliği (“Yönetmelik”), 19 Mayıs 2026 tarihli ve 33258 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Yönetmelik ile sağlık raporlarının hangi sağlık hizmeti sunucuları tarafından, hangi usul ve formatta düzenleneceği; başvuru, muayene, elektronik sistem, itiraz ve denetim süreçleri kapsamlı şekilde yeniden düzenlenmiştir. Yönetmeliğin amacı, sağlık raporlarının düzenlenmesine ilişkin usul ve esasları, rapor formatlarını, itiraz süreçlerini ve ilgili personelin görev, yetki ve sorumluluklarını belirlemek olarak ifade edilmektedir.

Yönetmelik, yalnızca kamu sağlık kuruluşlarını değil, resmî ve özel tüm sağlık hizmeti sunucularını, özel hukuk tüzel kişilerini ve gerçek kişileri kapsaması nedeniyle geniş bir uygulama alanına sahiptir. Bu yönüyle düzenleme, aile hekimlerinden özel hastanelere, işverenlerden rapor talep eden kurumlara ve bireylere kadar çok sayıda paydaş bakımından doğrudan sonuç doğuracaktır.

Yönetmelik ile getirilen başlıca değişiklikler bu çalışmamızda özetlenmiştir.

Sağlık Raporu Süreçlerinde Dijitalleşme

Yeni Yönetmeliğin en dikkat çekici yönlerinden biri, sağlık raporu süreçlerinin elektronik sistemler üzerinden yürütülmesine verilen önemdir. Sağlık raporu talep eden kişilerin, kural olarak öncelikle e-Devlet üzerinden kişisel sağlık bilgi formunu doldurması veya güncellemesi gerekmektedir. 18 yaşından küçükler bakımından bu işlem veli veya vasi tarafından yapılacaktır.

Sağlık Bakanlığı açıklamalarına da yansıdığı üzere, düzenleme ile başvuru süreçlerinde e-Nabız ve e-Devlet altyapısının daha merkezi hâle getirilmesi amaçlanmaktadır. Buna göre, kişinin sağlık raporu başvurusunda engel teşkil eden bir tanı, ilaç kullanımı veya sağlık sorunu beyanı bulunmaması hâlinde, e-Nabız üzerinden Sağlık Durum Belgesi düzenlenebileceği; beyan ile sistemdeki sağlık bilgilerinin uyumsuz olduğu hâllerde ise kişinin hekime yönlendirileceği belirtilmektedir.

Yönetmelik ayrıca, e-Rapor sistemine entegre edilen raporların bu sistem üzerinden düzenleneceğini; e-Rapor sistemine aktarılamayanlar hariç olmak üzere ıslak imzalı raporların geçerli kabul edilmeyeceğini düzenlemektedir. Bu düzenleme, raporların doğrulanabilirliği, izlenebilirliği ve sahteciliğin önlenmesi bakımından önemli bir adım niteliğindedir.

Rapor Formatlarında Standartlaşma

Yönetmelik uyarınca, rapor formatları Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenecek ve Bakanlık internet sitesinde yayımlanacaktır. Bakanlığa bağlı hastaneler, üniversite hastaneleri, diğer kamu sağlık kuruluşları, Bakanlıkça ruhsatlandırılmış özel hastaneler, özel tıp merkezleri ve birinci basamak sağlık hizmeti sunucuları bu formatlara uymakla yükümlü olacaktır.

Bu düzenleme, uygulamada sıkça karşılaşılan farklı formatta rapor düzenlenmesi, rapor içeriğinin kurumlar tarafından farklı yorumlanması ve raporların geçerliliğine ilişkin tereddütlerin azaltılması bakımından önemlidir.

Sağlık Kurullarının Yeniden Yapılandırılması

             

Yönetmelik ile sağlık kurulu raporları bakımından tam teşekküllü sağlık kurulu ve üç hekimli sağlık kurulu olmak üzere iki temel kurul yapısı öne çıkmaktadır. Tam teşekküllü sağlık kurulu; başhekim veya görevlendireceği hekimin başkanlığında iç hastalıkları, genel cerrahi, göz hastalıkları, kulak burun boğaz, nöroloji, ruh sağlığı ve hastalıkları ile fiziksel tıp ve rehabilitasyon veya ortopedi ve travmatoloji uzmanlarından oluşmaktadır. Üç hekimli sağlık kurulu ise ilgili daldan üç uzman hekimin veya gerekli hâllerde ilgili dala en yakın uzmanlık dallarından hekimlerin katılımıyla teşkil edilmektedir.

Bu yapı ile, Bakanlık tarafından belirlenen istisnalar dışında bazı sağlık kurulu raporlarının üç hekim tarafından düzenlenebilmesine imkân tanınarak vatandaşların sağlık kurulu raporu alma süreçlerinin kolaylaştırılması hedeflenmektedir.

İstirahat Raporlarında Süre Sınırları

Yönetmelik, istirahat raporları bakımından önemli sınırlar getirmektedir. Buna göre, tek hekim raporu ile bir defada en çok 10 gün istirahat raporu verilebilecektir. Raporda kontrol muayenesi öngörülmüşse, kontrol muayenesi sonrasında tek hekim tarafından en çok 10 gün daha istirahat raporu düzenlenebilecektir. Kontrol sonrasında hastalığın devam etmesi nedeniyle verilecek istirahat raporlarının 10 günü aşması hâlinde ise raporun sağlık kurulunca verilmesi zorunlu olacaktır. Ayrıca bir takvim yılı içinde tek hekim tarafından aynı kişiye verilecek istirahat raporlarının toplamı 40 günü geçemeyecektir.

Yönetmelik ayrıca, istirahat raporlarının muayenenin bir parçası olduğunu ve kişilerden ayrıca “istirahat raporu ücreti” adı altında ücret talep edilemeyeceğini de düzenlemektedir.

Durum Bildirir Raporlarda Özel İbare Sınırlaması

Yönetmeliğin uygulamada önemli sonuç doğurabilecek düzenlemelerinden biri, sağlık raporlarının kural olarak yalnızca kişinin sağlık durumunu yansıtmasıdır. Yönetmeliğe göre, raporun hangi amaçla alındığı, ilgili mevzuatta o amaç için özel bir sağlık kriteri bulunmadıkça veya Sağlık Bakanlığı tarafından özel ibarenin rapora eklenmesi uygun görülmedikçe rapora yazılamayacaktır.

Bu yaklaşım, raporların tıbbi değerlendirme sınırları içinde kalmasını ve hekimlerin, mevzuatta açıkça öngörülmeyen durumlarda “çalışabilir”, “çalışamaz”, “şu işi yapabilir” gibi hukuki veya idari sonuç doğurabilecek ifadeler kullanmasının önüne geçilmesini amaçlamaktadır.

Özel Sağlık Hizmeti Sunucuları Bakımından Sınırlı Yetki Rejimi

Yönetmelik, özel sağlık hizmeti sunucularının sağlık raporu düzenleme yetkisini ayrıca ele almaktadır. Buna göre özel sağlık hizmeti sunucuları, tedavi ettikleri hastaların istirahat/iş göremezlik raporlarını ve tedavilerinde kullanılan ilaç, tıbbi cihaz ve malzeme kullanımına yönelik sağlık raporlarını düzenleyebilecektir. Ancak Bakanlıkça izin verilen hâller hariç olmak üzere, özel sağlık hizmeti sunucularının bunun dışındaki durum bildirir sağlık raporlarını düzenlemesi mümkün olmayacaktır.

Durum bildirir sağlık raporu düzenleme izni verilebilmesi için özel sağlık hizmeti sunucularında belirli uzmanlık dallarının hastane ruhsatında kayıtlı bulunması ve kurul üyesi hekimin hastanede tam gün esasına göre çalışması gibi şartlar aranacaktır.

Evlilik, Sporcu Lisansı, Silah Ruhsatı Ve Engelli Raporlarında Özel Düzenlemeler

Yönetmelik, genel sağlık raporu usulünün yanında belirli rapor türleri için özel hükümler de içermektedir.

Evlilik öncesi sağlık raporlarında, eş adaylarının elektronik sistemler üzerinden başvuru ve aydınlatılmış onam formları ile evlilik öncesi muayene bilgi formunu doldurmaları öngörülmektedir. Test sonuçlarında sorun saptanmaması hâlinde raporun elektronik ortamda onaylanması ve kişilerin elektronik sağlık sistemleri üzerinden rapora erişebilmesi düzenlenmiştir.

Spor faaliyetleri bakımından ise sporcu lisansı dışında, okul sporları lisansı veya sosyal aktivite amaçlı spor faaliyeti için sağlık raporu düzenlenmesine gerek olmadığı; sağlık durum belgesi ile spora katılım sağlanabileceği belirtilmektedir. Bu husus, aile hekimliği uygulamaları bakımından da özellikle vurgulanan başlıklardan biridir.

Silah ruhsatı, yivsiz av tüfeği ruhsatı, özel güvenlik görevlisi adaylığı, patlayıcı madde işiyle iştigal, engelli sağlık kurulu raporları ve ÖTV istisnası gibi alanlarda ise raporların içeriği, muayene kriterleri ve raporda yer alabilecek ifadeler ayrıntılı şekilde düzenlenmiştir. Özellikle engelli sağlık kurulu raporlarında, ÖTV istisnası kapsamında araç alımına ilişkin değerlendirmelerde engelin türü, yönü ve oranlarının ayrıca belirtilmesine yönelik hükümler dikkat çekmektedir.

 

Uzaktan Sağlık Hizmeti Kapsamında Düzenlenen Raporlara Dair Sınırlamalar

Yönetmelik, uzaktan sağlık hizmeti kapsamında sağlık raporu düzenlenmesine de özel hükümler getirmiştir. Buna göre uzaktan sağlık hizmetinin elverdiği ölçüde muayene, gözlem ve izlem ile sağlık raporu düzenlenebilecek; ancak rapor düzenlenecek kişinin kimlik tespiti resmî belgelerle görüntülü olarak yapılacaktır. Bununla birlikte, durum bildirir sağlık raporları, evde sağlık hizmetleri kapsamındaki hastalar dışında uzaktan değerlendirme ile düzenlenemeyecektir. İlk defa düzenlenecek sağlık raporlarının da uzaktan değerlendirme ile düzenlenmesi mümkün değildir.

Bu çerçeve, tele-sağlık uygulamaları bakımından rapor düzenleme imkânı tanımakla birlikte, raporun niteliği ve kişinin ilk kez değerlendirilip değerlendirilmediği gibi hususlarda önemli sınırlamalar getirmektedir.

Raporların Geçerlilik Süresi, Mevcut Raporlar ve Geçiş Süreci

Sürekli ibareli raporlar dışında kalan durum bildirir sağlık raporları, hekimlerce aksi bir tarih belirtilmediği takdirde bir yıl süreyle geçerli olacaktır. Yönetmelik’in yürürlüğe girdiği tarihten önce Bakanlıkça belirlenmiş usul, esas ve formatlara uygun şekilde düzenlenen raporlar ise süresi bitimine kadar geçerliliğini koruyacaktır. Ayrıca sağlık durum belgesi için sistem entegrasyonunun, Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren en geç bir yıl içinde tamamlanması öngörülmüştür.

Gerçeğe, Fenne ve Usule Aykırı Raporlar Bakımından Yaptırımlar

Yönetmelik, gerçeğe, fenne ve usule aykırı olarak düzenlendiği tespit edilen sağlık raporlarının geçersiz sayılarak iptal edileceğini düzenlemektedir. Bu hâllerde ilgililer hakkında Türk Ceza Kanunu’nun ilgili hükümleri kapsamında suç duyurusunda bulunulması; ayrıca disiplin işlemleri ve ilgili meslek kuruluşlarına bildirim yapılması öngörülmektedir. Özel sağlık hizmeti sunucuları bakımından ise gerçeğe aykırı rapor düzenlenmesi veya ücret politikasına aykırı işlem yapılması hâlinde rapor düzenleme yetkisinin iptali gibi sonuçlar gündeme gelebilecektir.

Yönetmelik ayrıca kişisel sağlık verilerinin işlenmesinde Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (“KVKK”) ve ilgili ikincil düzenlemelere uyulmaması hâlinde KVKK kapsamında işlem tesis edileceğini de açıkça düzenlemektedir.

Sonuç

Yönetmelik, sağlık raporu süreçlerinde dijitalleşme, standartlaşma, yetki sınırlarının belirlenmesi ve denetlenebilirlik ekseninde önemli değişiklikler getirmektedir. Yönetmelik ile e-Rapor ve e-Devlet altyapısının daha etkin kullanılması, rapor formatlarının Bakanlık tarafından belirlenmesi, özel sağlık hizmeti sunucularının rapor düzenleme yetkisinin sınırlandırılması, istirahat raporları bakımından süre sınırlarının netleştirilmesi ve gerçeğe aykırı raporlar bakımından yaptırımların açıkça ortaya konulması amaçlanmaktadır.

Bu yönüyle yeni düzenleme, yalnızca bireylerin sağlık raporu alma süreçlerini değil; sağlık hizmet sunucularının iç işleyişini, hekimlerin sorumluluklarını, özel sağlık kuruluşlarının yetki alanını, işverenlerin rapor değerlendirme süreçlerini ve kişisel sağlık verilerinin işlenmesine ilişkin uyum yükümlülüklerini de yakından ilgilendirmektedir. Özellikle özel sağlık hizmeti sunucularının, aile hekimlerinin, işverenlerin ve rapor talep eden kurumların yeni Yönetmelik kapsamında süreçlerini gözden geçirmesi önem arz etmektedir.

YAZARLAR

Nuri Melih İnce

Ahmet Çağrı Kılınç